Airco in de winter als verwarming: wanneer het slim is en wanneer niet

Veel mensen kopen een airco voor de zomer en ontdekken pas in november dat het toestel ook kan verwarmen. Dat is geen bijzaak: een moderne airco is in de winter een van de zuinigste verwarmingsbronnen die u kunt hebben. Maar er zijn situaties waarin het niet verstandig is. Dit artikel gaat over beide.

Waarom een airco zo zuinig verwarmt

Een airco is een lucht-lucht warmtepomp: hij haalt warmte uit de buitenlucht en brengt die naar binnen. Voor elke kilowattuur stroom die hij verbruikt, levert hij drie tot vijf kilowattuur warmte. Dat rendement heet de COP. Een cv-ketel levert voor elke kilowattuur gas hooguit één kilowattuur warmte, en een elektrische kachel precies één. Rekenvoorbeeld: een woonkamer die een uur lang twee kilowatt warmte nodig heeft. Met een elektrische kachel kost dat twee kilowattuur stroom, ruwweg zestig cent. Met een airco met een COP van vier kost het een halve kilowattuur, zo'n vijftien cent. Met gas kost het ongeveer een kwart kuub, rond de dertig cent. De airco wint ruim.

Wanneer verwarmen met airco slim is

• Eén ruimte die u veel gebruikt. Een woonkamer, een thuiswerkkamer, een slaapkamer. De airco verwarmt die ruimte snel en zuinig, en de rest van het huis mag koeler.
• Als aanvulling op de cv-ketel. In de herfst en het voorjaar, als het buiten tien graden is, hoeft de ketel niet aan. Dat scheelt gas én het spaart de ketel.
• Bij zonnepanelen. Op een zonnige winterdag verwarmt u met eigen stroom.
• In een goed geïsoleerd huis. Daar is de warmtevraag laag en houdt een airco het hele huis met gemak op temperatuur.

Wanneer het niet slim is

Het rendement van een airco daalt als het kouder wordt. Bij min tien buiten levert hij nog steeds warmte, maar met een COP van twee in plaats van vier. Voor die paar echt koude dagen per jaar maakt dat weinig uit; voor een huis dat u er volledig op wilt laten draaien wel. Verder zijn er drie situaties waarin wij het afraden:

• Een slecht geïsoleerd huis met hoge plafonds. De airco blaast warme lucht die naar boven trekt, en de ruimte blijft beneden koud aanvoelen.
• Een huis met veel kleine kamers. Eén binnenunit verwarmt één ruimte; voor zes kamers heeft u zes units nodig, en dan is een lucht-water warmtepomp op de bestaande radiatoren verstandiger.
• Mensen die last hebben van luchtbeweging. Een airco verwarmt met lucht die beweegt; sommige mensen ervaren dat als tocht, ook als de lucht warm is.

De instellingen die het verschil maken

Zet de airco in de verwarmingsstand niet op de hoogste ventilatorstand met een hoge temperatuur en dan weer uit. Dat is de zuinigheid kwijt. Beter: een gematigde temperatuur, de ventilator op automatisch, en laat hem aan. Een airco is op zijn zuinigst als hij rustig doordraait. En laat hem in de winter niet ontdooien tegen een dichte schutting. De buitenunit heeft, net als bij een warmtepomp, ruimte nodig.

Wat het kost per maand

Een indicatie voor een woonkamer van dertig vierkante meter in een redelijk geïsoleerd huis, die u 's avonds en in het weekend verwarmt: in een gemiddelde wintermaand verbruikt de airco daarvoor zo'n zestig tot negentig kilowattuur. Bij dertig cent per kilowattuur is dat twintig tot dertig euro per maand. Dezelfde ruimte op gas verwarmen kost in die maand ongeveer het dubbele. Heeft u zonnepanelen, dan drukt dat de kosten verder — al is de opbrengst in december beperkt. Het meeste voordeel zit in oktober, november, maart en april: dan is het koud genoeg om te verwarmen en zonnig genoeg om dat grotendeels met eigen stroom te doen.

Hoort u bij de eerste of de tweede groep?

Dat hangt van uw huis af, en dat kunnen we pas zeggen als we het gezien hebben. In een vrijblijvend gesprek lopen we uw situatie door: welke ruimte, welke isolatie, hoe u nu verwarmt. Vaak is het antwoord: ja, voor die ene kamer — en dat is precies de kamer waar u de meeste tijd doorbrengt.